اخلاق و آداب سفر درس اول : فايده و لزوم درس اخلاق براى مسافران حج اخلاق و آداب سفر ، بخشى از اخلاق و آداب انسانى است . هر انسانى از آن نظر كه انسان است بايد داراى خُلقها و خويهاى پسنديده و بزرگوارانه باشد . رسول اكرم صلى الله عليه و آله فرمود : عَلَيْكُمْ بِمَكارِمِ الْاخْلاقِ فَانَّ رَبّى بَعَثَنى بِها بر شما باد به اخلاق بزرگوارانه كه خداوند مرا براى همينها مأموريت داده است . آنگاه فرمود : وَ انَّ مِنْ مَكارِمِ الْاخْلاقِ انْ يَعْفُوَ الرَّجُلُ عَمَّنْ ظَلَمَهُ وَ يُعْطى مَنْ حَرَمَهُ وَ يَصِلَ مَنْ قَطَعَهُ وَ يَعودَ مَنْ لايَعودُهُ « 1 » . يعنى از جمله اخلاق بزرگوارانه اين است كه آدمى در مقابل بديهاى مردم خوبى كند به اينكه از انتقام صرف‌نظر كند و ببخشايد ، به كسى كه از احسان به او دريغ داشته است احسان كند ، با كسى كه پيوند با او را بريده است از نو پيوند كند ، كسى را كه از او عيادت نكرده است عيادت كند . اخلاق بر دو قسم است : عمومى و خصوصى . اخلاق عمومى وظايفى است كه انسان در همه جا و همه وقت بايد رعايت كند . ولى اخلاق خصوصى ناشى از

--> ( 1 ) . وسائل ، ج 2 / ص 224 .